Liman ve Terminal Operatörleri Sorumluluk Sigortası

Temel Riskler

Liman Operatörünün Sorumluluk Riskleri

Liman ve terminal operatörleri, yükleme/boşaltma, depolama ve deniz-kara aktarma operasyonları sırasında pek çok sorumluluk riskine maruz kalır. Bu riskler hem fiziksel varlıklara hem üçüncü şahıslara hem de çevreye yönelik olabilir.

Gemi Hasarı

Yanlış rehberlik, kötü yanaşma koşulları veya rıhtım altyapısı nedeniyle gemiye verilen hasar.

Yük Hasarı

Elleçleme, depolama veya taşıma sırasında yüke verilen hasar ve eksiklik talepleri.

Ekipman Hasarı

Vinç, forklift veya konteyner ekipmanının gemiye veya üçüncü şahıs mülküne zarar vermesi.

Çalışan ve Ziyaretçi Kazaları

Liman sahasındaki iş kazaları ve ziyaretçi yaralanmaları; işveren ve tesis sorumluluğu. Çalışan tazminatı riski genellikle ayrı bir İşveren Sorumluluk Sigortası (EL) kapsamında ele alınır; PTOL poliçeleri bu teminatı dahil edip etmediği bakımından farklılık gösterir ve koordinasyon incelenmelidir.

Çevresel Kirlilik

Yakıt dökülmesi, kimyasal sızıntı veya tehlikeli madde olaylarından kaynaklanan çevre kirliliği sorumluluğu. PTOL poliçesi kapsamındaki kirlilik teminatı ani olaylara sınırlı olabilir; kademeli kirlilik genellikle ayrı bir EIL (Environmental Impairment Liability) poliçesi gerektirmektedir.

Geç Teslimat ve Ekonomik Kayıp

Operasyonel gecikmeden kaynaklanan müşteri ekonomik kayıpları; wording'e bağlı kapsam.

P&I ile Fark

Liman Sorumluluk vs. P&I — Koordinasyon

Bir yanaşma veya çarpışma kazasında hem gemi sahibi (P&I kapsamı) hem de liman operatörü (liman sorumluluk poliçesi) hukuki sorumlulukla karşılaşabilir. Bu iki poliçenin çakışma ve boşluk noktaları dikkatle analiz edilmelidir.

Kapsam koordinasyonu kritik: Liman ile gemi arasında yaşanan bir hasarda sorumluluğun hangi tarafa yüklendiği üçüncü taraf ekspertizi ve mahkeme kararına bağlıdır. Her iki tarafın da yeterli sorumluluk kapsamına sahip olması tazminat sürecini büyük ölçüde basitleştirir.

Kirlilik Riski ve EIL Koordinasyonu

Liman alanında petrol dökülmesi veya kimyasal sızıntı, standart sorumluluk poliçesinin ötesinde özel çevre kirliliği teminatı gerektirebilir. Çevresel Kirlilik (EIL) Sigortası ile koordinasyon önerilir.

Underwriting

Prim Faktörleri ve Risk Değerlendirmesi

Tesis tipi ve kapasitesi — konteyner, dökme yük, sıvı yük, RoRo terminali farklı risk profili oluşturur
Gemi trafiği ve tonaj — yıllık yanaşma sayısı ve maksimum DWT underwriting açısından kritik
Geçmiş hasar sicili — son 3-5 yılın hasar frekansı ve şiddeti
ISPS ve güvenlik standartları — Uluslararası Gemi ve Liman Tesisi Güvenlik Kodu uyumu
Elleçlenen yük tipleri — tehlikeli madde, kimyasal veya özel yük taşımak ek risk oluşturur
Personel eğitimi ve güvenlik prosedürleri — belgelenmiş ISG sistemi prim avantajı sağlayabilir

Sık Sorulan Sorular

Liman operatörü hangi risklere maruz kalır?

Gemi yanaşma hasarı, yük hasarı, ekipman kazaları, çalışan yaralanmaları, kirlilik olayları ve geç teslimat başlıca sorumluluk riskleridir.

Liman sorumluluk poliçesi ile P&I arasındaki fark nedir?

P&I gemi sahibinin sorumluluğunu; liman sorumluluk sigortası liman tesis işleticisinin sorumluluğunu kapsar. Bir kaza durumunda her iki taraf da ayrı sorumluluk talebiyle karşılaşabilir.

Yük hasarı liman sorumluluk poliçesinde nasıl değerlendirilir?

Limanda elleçleme sırasında yük zarar görmüşse, liman operatörünün kusuru olduğu ölçüde sorumluluk kapsamı devreye girebilir.

Kirlilik riski liman operatörü poliçesinde var mı?

Bazı wording'ler kısıtlı kirlilik teminatı içerir; büyük kirlilik senaryoları için EIL poliçesi ayrıca değerlendirilmelidir.

Vinç hasarı sorumluluk sigortasının kapsamında mı?

Ekipmanın gemiye veya yüke zarar vermesi durumunda, ekipman sigortası ile birlikte liman sorumluluk sigortası da devreye girebilir.

Türkiye'deki liman operatörleri için özel düzenleme var mı?

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ruhsatı ve ISPS Kodu uyumu zorunludur. Bu çerçeve sigorta yaptırılmasını fiilen zorunlu kılan bir altyapı oluşturur.

Liman ve Terminal OperatörleriSorumluluk Sigortası